محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى

218

خلاصة الحكمة ( فارسى )

شربت زوفا / شراب زوفا شراب زوفا : به نسخهء شيخ داوود . خواص : نافع از براى اوجاع صدر و سعال مزمن و نزلات و عسر نفس و صلابت معده و تفتيح سدّه‌ها . صنعت آن : مويز سرخ دانه بيرون كرده سى درم ؛ عناب ، سپستان ، انجير زرد خشك ، اصل السوس ، ايرسا ، از هر يك ، بيست درم ؛ بيخ رازيانه ، بيخ كرفس ، پرسياوشان ، زوفاى خشك ، از هر يك ، ده درم ؛ بهدانه ، انيسون ، رازيانه ، از هر يك ، پنج درم ؛ جو مقشر ، مغز تخم خيار بادرنگ ، مغز تخم كدو ، مغز تخم خربزه ، مغز فستق ، مغز حب الصنوبر ، سنبل الطيب ، اذخر مكى ، مغز تخم خطمى سفيد ، تخم كتان ، از هر يك ، سه درم ؛ نيم كوفته به آب بجوشانند و بپالايند ، و با چهار رطل ، شكر صافى به قوام آورند . و بعضى گفته‌اند كه لبوب را صواب آن است كه نرم كوبيده و بعد از آن كه شراب را به قوام آورده باشند در آن حل كنند ، و اگر لبوب را شيره كشيده در آخر داخل كنند بهتر است . « 1 » شراب زوفا : سرفهء گرم را سود دارد ، و طبع را نرم سازد . صنعت آن : زوفاى خشك پانزده درم ؛ عناب بيست دانه ؛ سپستان پنجاه دانه ؛ انجير سفيد ده دانه ؛ اصل السوس ، مويز بى دانه ، از هر يك ، ده درم ؛ كتيرا ، تخم خطمى ، بهدانه ، از هر يك ، پنج درم ؛ تخم خشخاش هفت درم ؛ جو يك كف ، مجموع را در دو من ، آب بجوشانند تا نصف بماند صاف نمايند ، و با دو رطل ، قند به قوام آورند . شربتى : دو درم با آب گرم بنوشند . « 2 » شربت غوره / شربت حصرم / شربت آب غوره / شراب حصرم شراب حصرم : كه به فارسى « غوره » نامند . خواص : تشنگى بنشاند و تب گرم را سود دارد و خمار دفع كند . صنعت آن : بگيرند حصرم - كه غورهء انگور است - و بفشارند و آب آن را بگيرند و صاف كنند و بجوشانند تا به نصف آيد و زمانى بگذارند تا ته‌نشين گردد ، و به كرباس

--> ( 1 ) . همان ، ج 2 ، ص 155 . ( 2 ) . همان ، ص 157 .